Sperm azalmasının sebebi nedir?

Sperm azalması esas olarak sperm sayısının düşmesine -tıbbi olarak ifade etmek gerekirse oligospermi- denir. Erkekler için kısırlık incelemesi semen analizinden başlar. Bu test ile semenin sperm sayısı, sperm şekli, sperm hareketliliği, semen miktarı gibi değişik özelliklerine bakılabilir ve bu özelliklerin her biri spermlerin yumurtayı döllemesinde çok önemli rollere sahiptir.

Semen içindeki sperm sayısını belirlemek çiftlerde kısırlığa sebep olabilecek sebepleri teşhis etmede kullanılan yöntemlerden biridir. Erkek kısırlığının en sık görülen sebebi oligospermidir. Oligospermi semen sıvısı içindeki sperm sayısının normalden düşük olmasıdır. Semen içindeki normal sperm sayısı mililitrede 20 milyon ile 40 milyon arasındadır. Eğer sperm sayısı mililitrede 20 milyondan az ise bu durum oligospermi olarak adlandırılır.

Sperm sayısından bağımsız olarak, semen sıvısını normal olarak nitelendirmek için bakılması gereken başka parametreler de var. Boşalmanın hemen ardından semen sıvısı jel benzeri bir kıvam alır ve 5 ila 40 dakika içinde tekrar akışkan hale gelir. Bu süreçteki herhangi bir anormallik normal olmayan semene işaret eder.

Ortalama semen miktarı 2ila 5 mililitre arasıdır. Eğer semen miktarı 1,5 mililitreden az ise bu durum hipospermi olarak tanımlanır. Eğer 5,5 mililitreden fazla olursa da hiperspermi olarak adlandırılır. Spermlerin yaşayabilirliği de diğer bir önemli faktördür. En azından spermlerin %60’ının canlı olması, en azından %30’unun da normal şekil ve boyutta olması gerekir. Bütün bunlar semenin sağlıklı olup olmadığını belirler. Bu parametrelerden herhangi birinde sorun olması erkeklerde kısırlık sorununa yol açabilir.

Sperm azalmasının sık görülen sebeplerini şu şekilde sıralayabiliriz:

Boşalma sıklığı: İki boşalma arasında en azında 3 gün olmalıdır. Eğer bundan sık boşalma olursa semen kalitesi tam olarak sağlanamaz. Boşalma sayısının artması semenin yoğunluğunun azalmasına neden olur.

Sigara ve esrar kullanımı: Sigara içmek spermlerin yaşam süresini kısaltır ve spermlerde gelecek nesilleri etkileyecek genetik değişikliklere neden olabilir. Düzenli sigara kullanımı sonucu toksinler testislerde birikir, sperm şekil ve fonksiyon bozukluklarına yol açabilirler. Kronik esrar kullanımı da spermleri etkileyebilir. Esrar sperm sayısını ve kalitesini düşürür.

Genetik faktörler: Bazı vakalarda erkek kısırlığına yol açan faktörler içinde en önemlilerinden biri de genetik faktörlerdir. Bazen önceki nesillerden gelen genetik bir bozukluk, bazen de çevresel etmenler nedeniyle oluşan bir bozukluk olabilir. Bu genetik faktörlere örnek olarak Klinefelter serndromu ve Kartegener sendromunu verebiliriz.

Sıcaklık maruziyeti: Spermler hayatta kalabilmek için daha serin bir ortama ihtiyaç duyarlar. Bu nedenle vücudun dışında testislerin içinde bulunurlar. Yüksek sıcaklıkta çalışmak, dar iç çamaşırı giymek, düzenli sıcak su banyoları ve küvette sıcak su içinde uzun oturmalar testislerin sıcaklığını arttırarak sperm kalitesini ve sayısını düşürebilirler.

Cep telefonu kullanımı: Bu çok yeni bir keşif olsa ve daha azla araştırma gerektirse de pantolon cebinde uzun süre cep telefonu taşımanın sperm sayısında azalmaya neden olabileceğini iddia eden çalışmalar mevcut. Araştırmalarda cep telefonunun sperm sayısının %30’a kadar azaltabileceği belirtiliyor.

Yaş: Yaşın sperm üzerine etkisi çok kesin bir şekilde tanımlanmasa da araştırmalarda bu yönde bir eğilim mevcut. 39 yaşından sonra erkeklerde genellikle üretkenlik %50 ila %60 arasında azalmaktadır.
Diğer sebepler: Çinko eksikliği, anabolik steroid kullanımı, cinsel yolla bulaşan hastalıklar, iyonizan radyasyon vs.

Sperm azalması yaşam tarzından tutun da genetik gibi birçok faktöre bağlanabilir. Kısırlık sorununda kendilerinin de eşlerinin kadar payı olabileceğini öğrenmek erkekleri genelde şaşırtıyor. Düzenli olarak egzersiz yapmak ve sağlıklı bir yaşam sürdürmek, çocuk sahibi olmak isteyen erkeklerin şansını arttırmaktadır.

İlginizi Çekebilir

Erkek Kısırlığının Nedenleri Nelerdir?

Erkek kısırlığının pek çok nedene bağlı olarak gelişim gösterdiği gözlemlenebilir. Kısırlık ile boğuşan erkeklerin ideal …